Nieśmiałość u dzieci - przyczyny, objawy, pomoc

Czym jest nieśmiałość? Według psychologa Philipa Zimbardo, nieśmiałość to złożona przypadłość, która obejmuje szerokie kontinuum, od lekkiego uczucia skrepowania, przez nieuzasadniony lęk przed ludźmi, aż do skrajnej nerwicy. Utrwalona dziecięca nieśmiałość skutkuje wieloma trudnościami w relacjach międzyludzkich i uniemożliwia czerpanie radości z życia.
Praca z nieśmiałością jest długim żmudnym procesem , który często wymaga zaangażowania nie tylko nauczycieli ,terapeutów , ale też rodziców, jak i samego dziecka.

Kilka rad dla rodziców dzieci nieśmiałych:

  1. Bądź przykładem i modelem dla swojego dziecka.
  2. Pomagaj i zachęcaj a nie wyręczaj. Nadopiekuńczość nie pomaga a wręcz wzmaga jego nieśmiałość.
  3. Nie oceniaj jego pracy ale motywuj do działań.
  4. Pokaż swojemu dziecku, że cieszysz się z jego osiągnięć.
  5. Stwórz sytuacje aby dziecko mogło doświadczać nowych doznań.
  6. Pomóż dziecku rozpoznawać emocje, nazywaj je i opisuj.
Bardzo wielu rodziców, zatroskanych nieśmiałością swojej pociechy zastanawia się nad tym, skąd się ona bierze i co wpływa na jej powstawanie. Wśród najbardziej znanych czynników, stanowiących genezę nieśmiałości, wymienia się:

  • zahamowanie społeczne w obecności świadków własnych zachowań;
  • wrażliwość emocjonalną dziecka, obawy przed śmiesznością i krytyką ze strony innych;
  • skłonność do odczuwania niepokoju pośród obcych ludzi;
  • niewłaściwy system nagradzania i karania;
  • tendencję do unikania niepowodzeń społecznych, wycofywanie się z kontaktów;
  • brak kontroli nad własnymi przeżyciami;
  • warunkową miłość rodzicielską;
  • niskie poczucie własnej wartości;
  • zbyt wygórowane oczekiwania rodzicielskie względem dziecka;
  • brak konsekwencji wychowawczej rodziców;
  • możliwość dziedziczenia nieśmiałości po przodkach;
Należy przy tym pamiętać ,że powyższy katalog przyczyn nie wyczerpuje wszystkich możliwych przyczyn rozwoju nieśmiałości u dziecka. Historia nieśmiałości u każdego może wyglądać diametralnie inaczej, a czasami na kształtowanie się lękliwości społecznej ma wpływ splot wielu różnych czynników.

mgr Wioletta Wójcicka